Thema's

Specials

Colofon

Bijlagen

Reflectie

Leven in de provincie Utrecht

Inleiding

Een herder in een oranje hesje drijft met een border collie een kudde schapen over een bospad in herfstkleuren.

Gebieden van de provincie Utrecht

Special - Gebieden van de provincie Utrecht

Brede welvaart kan niet alleen verschillend verdeeld zijn tussen groepen mensen, maar ook tussen gebieden of regio’s. De kwaliteit van de leefomgeving, de bereikbaarheid van voorzieningen, het landschap en de sociale samenhang zijn immers niet overal hetzelfde. Daarom wordt in deze special beschreven hoe inwoners in de negen gebieden van het Utrechts Programma Landelijk Gebied (UPLG)1 hun brede welvaart ervaren. Hiermee ontstaat een beeld van de overeenkomsten en verschillen tussen de gebieden en de thema's die daar spelen.

  • Vertrouwen is niet gelijk verdeeld: vooral het vertrouwen in de gemeente en in andere mensen verschilt tussen de gebieden.

  • Gebieden hebben ieder een eigen profiel van de ervaren brede welvaart: de grootste verschillen hebben betrekking op de tevredenheid met de leefomgeving en de aansluiting van voorzieningen op de behoeften van inwoners.

  • Toekomstbeelden verschillen nauwelijks: inwoners delen grotendeels dezelfde zorgen, hoop en prioriteiten voor de toekomst van de provincie en samenleving.

De gebieden van de Provincie Utrecht zijn de negen gebiedsgerichte werkgebieden van het Utrechts Programma Landelijk Gebied (UPLG). Binnen deze gebieden werken provincie, gemeenten, waterschappen, terreinbeheerders, agrariërs en andere partners samen aan de toekomst van het landelijk gebied. De gebiedsindeling is gebaseerd op landschappelijke kenmerken, natuurlijke grenzen en de ligging van Natura 2000-gebieden. Hierdoor kan elk gebied werken aan een aanpak die aansluit bij de eigen opgaven rond natuur, water, landbouw en klimaat. De stedelijke gebieden Utrecht en Amersfoort worden in deze analyse buiten beschouwing gelaten.

Negen gebieden in de Provincie Utrecht

Kaart 1. Negen gebieden van de provincie Utrecht

De inwoners van de negen gebieden verschillen qua sociaal-demografische kenmerken slechts beperkt. De grootste verschillen betreffen de leeftijdsopbouw en de mate van stedelijkheid. Zo wonen in Utrechtse Venen en in Vallei Utrecht relatief veel jongeren van 18 tot 30 jaar, terwijl in Eemland juist een relatief hoog aandeel 65-plussers woont. De overige gebieden laten een minder uitgesproken leeftijdsprofiel zien.

Wie woont in de gebieden?

Figuur 1. Leeftijdsopbouw per gebied van het Utrechts Programma Landelijk Gebied

Bron: Regionale analyse Brede Welvaart (Provincie Utrecht, 2025).   

Hoewel inwoners van de gebieden op veel sociaal-demografische aspecten vergelijkbaar zijn, bestaan er duidelijke verschillen in vertrouwen. Vooral het vertrouwen in de gemeente en in andere mensen varieert tussen de gebieden. In de Oostelijke Vechtplassen en de Utrechtse Venen geeft meer dan de helft van de inwoners aan geen of weinig vertrouwen te hebben in de gemeente. Ook het gevoel van verbondenheid met de provincie Utrecht verschilt. Dit is het hoogst in Kromme Rijnsteek (67 procent) en het laagst in Utrechtse Venen (40 procent).

Andere thema’s, zoals de ervaren grip op het leven, de verbondenheid met de buurt, met de woonplaats en met Nederland, en het vertrouwen in de Rijksoverheid zijn daarentegen in alle gebieden grotendeels vergelijkbaar.

Vertrouwen verschilt tussen gebieden

Figuur 2. Vertrouwen in gemeente per gebied van het Utrechts Programma Landelijk Gebied

Bron: Regionale analyse Brede Welvaart (Provincie Utrecht, 2025).   

In alle negen gebieden geeft een meerderheid van de inwoners een 7 of hoger aan hun algemene welbevinden, ofwel de ervaren brede welvaart. Dit varieert van ongeveer 61 procent in de Utrechtse Waarden tot bijna 78 procent in Vallei Utrecht. Ook Veenweiden de Meije en Utrechtse Heuvelrug kennen een relatief hoog aandeel tevreden inwoners. De verschillen tussen de gebieden zijn beperkt, maar laten zien dat het algemene welbevinden niet overal even hoog is.

Welbevinden in alle gebieden hoog, maar verschillen tussen thema’s

rapportcijfer > 7

Figuur 3. Welbevinden van inwoners, per gebied

Bron: Regionale analyse Brede Welvaart (Provincie Utrecht, 2025).   

Het algemene welbevinden is opgebouwd uit een aantal onderliggende thema’s. Deze thema’s laten verschillen in tevredenheid zien, ook tussen de gebieden. Ieder gebied heeft een eigen profiel (zie figuur 4). We lichten een aantal resultaten uit:

  • In de Utrechtse Venen is binnen de thema’s het grootste verschil te zien tussen de hoogste en laagste score: het culturele aanbod scoort met een 5,4 aanzienlijk lager dan de andere thema’s, zoals de tevredenheid over de woning (7,8) en over de vrije tijd (7,7);

  • Het culturele aanbod en de lichamelijke gezondheid scoren als thema’s het laagst in alle gebieden. Bij de culturele voorzieningen is binnen de gebieden wat meer diversiteit te zien: van een 5,4 in de Utrechtse Venen tot een 7,3 in Veenweiden de Meije;

  • In de Eemland en de Utrechtse Heuvelrug worden de bereikbaarheid en het groen en natuur in de leefomgeving hoog gewaardeerd;

  • De tevredenheid over de milieukwaliteit in de leefomgeving, zoals lucht, geluid en geur, is het hoogst in de Utrechtse Heuvelrug en Vallei Utrecht. De laagste scores zien we terug in Vijfheerenlanden, de Oostelijke Vechtplassen en de Utrechtse Waarden, maar het gemiddelde ligt daar nog altijd boven de 7.

Brede welvaart per gebied – scoreklasse per leefaspect
Leefaspect Eemland Kromme
Rijnstreek		 Oostelijke
Vechtplassen		 Utrechtse
Heuvelrug		 Utrechtse
Venen		 Utrechtse
Waarden		 Vallei
Utrecht		 Veenweiden
de Meije		 Vijfheerenlanden
Financiële situatie (verschilt niet significant per gebied) 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 lager dan 7,0 7,0 tot 7,49 lager dan 7,0 lager dan 7,0 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49
Lichamelijke gezondheid 7,0 tot 7,49 lager dan 7,0 lager dan 7,0 7,0 tot 7,49 lager dan 7,0 lager dan 7,0 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 lager dan 7,0
Mentale gezondheid (verschilt niet significant per gebied) 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99
Werk/dag­besteding 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49
Vrije tijd 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 8,0 of hoger 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49
Opleidings­kansen (verschilt niet significant per gebied) 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99
Sociale contacten (verschilt niet significant per gebied) 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49
Woning 8,0 of hoger 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 8,0 of hoger 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 8,0 of hoger 8,0 of hoger 7,5 tot 7,99
Woon­omgeving 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 8,0 of hoger 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99
Veiligheid buurt 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49
Groen & natuur 8,0 of hoger 8,0 of hoger 7,5 tot 7,99 8,0 of hoger 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49
Milieu­kwaliteit 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49
Bereik­baarheid 8,0 of hoger 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 8,0 of hoger 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 8,0 of hoger 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99
Cultureel aanbod lager dan 7,0 lager dan 7,0 lager dan 7,0 7,0 tot 7,49 lager dan 7,0 lager dan 7,0 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 lager dan 7,0
Omgang in de buurt 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49

* Aspecten van het leven die niet significant verschillen per gebied.

  • ≥ 8,0
  • 7,5–7,99
  • 7,0–7,49
  • < 7,0

Figuur 4. Gemiddelde tevredenheid* over thema's binnen welbevinden, per gebied

*De tevredenheid is gemeten door een rapportcijfer te geven van 1 (zeer ontevreden) tot 10 (zeer tevreden).
Bron: Regionale analyse Brede Welvaart (Provincie Utrecht, 2025)

We hebben gevraagd naar de aanwezigheid van diverse voorzieningen in de woonomgeving en in hoeverre deze voorzieningen aansluiten op de behoefte, zoals toegankelijkheid, betaalbaarheid en diversiteit. De ervaren tekorten verschillen zowel naar type voorziening als naar gebied. Over het geheel genomen worden de grootste tekorten ervaren op het gebied van recreatie, cultuur en mobiliteit. Vooral evenementen, cultuurbezoek, horeca, natuur, openbaar vervoer en zwemwater worden in meerdere gebieden relatief vaak genoemd als onvoldoende beschikbaar. Tekorten aan winkels, zorgvoorzieningen, sportverenigingen, en fiets- en wandelroutes worden gemiddeld minder vaak genoemd, al zijn ook hiervoor duidelijke regionale verschillen zichtbaar. We noemen een aantal verschillen:

  • In de Utrechtse Venen vindt grofweg de helft van de inwoners dat er te weinig horeca, evenementen, cultuurvoorzieningen en openbaar vervoer beschikbaar is.

  • In de Utrechtse Waarden ligt de nadruk juist op een tekort aan natuur (zoals bos of heide, 42 procent), terwijl ook cultuurvoorzieningen, horeca en evenementen relatief vaak worden genoemd (respectievelijk 39, 37 en 35 procent).

  • In Oostelijke Vechtplassen missen inwoners natuur, winkels, cultuur en horeca (respectievelijk 39, 37, 36 en 31 procent).

  • Vijfheerenlanden onderscheidt zich doordat relatief veel inwoners een tekort ervaren aan openbaar vervoer, evenementen en cultuurvoorzieningen (respectievelijk 50, 47 en 45 procent).

  • De Utrechtse Heuvelrug laat weer een ander beeld zien: daar zijn inwoners relatief tevreden over de voorzieningen. Een relatief kleine groep vindt dat er te weinig natuur, groen in de woonomgeving en fiets- en wandelroutes zijn (respectievelijk 10, 12 en 10 procent). Inwoners hebben wel behoefte aan meer evenementen (35 procent) en cultuurvoorzieningen (32 procent).

Ervaren tekort in voorzieningen: verschillen tussen de gebieden

In tegenstelling tot het welbevinden en het voorzieningenniveau zijn de verschillen in toekomstbeelden tussen de negen gebieden beperkt. Inwoners maken zich in alle gebieden grotendeels zorgen over dezelfde onderwerpen, namelijk de woningmarkt, de kosten van het dagelijks leven en de manier waarop mensen met elkaar omgaan. Daarnaast zijn zij hoopvol over vergelijkbare ontwikkelingen, met name op het gebied van de woningmarkt en gezondheid en zorg. Ook vinden inwoners in alle gebieden vergelijkbare ruimtelijke opgaven belangrijk voor de toekomst van de provincie, zoals natuur en water en winkels voor dagelijkse boodschappen.

De regionale verschillen die wel zichtbaar zijn, zijn beperkt. Zo maken inwoners van de Utrechtse Venen en Oostelijke Vechtplassen zich relatief iets vaker zorgen over de woonomgeving en leefbaarheid. In de Utrechtse Heuvelrug worden natuur en water relatief vaak als ruimtelijke prioriteit genoemd, terwijl inwoners van de Utrechtse Waarden iets vaker het openbaar vervoer als prioriteit aanwijzen. Over het geheel genomen hebben inwoners van de negen gebieden echter een vergelijkbare blik op de toekomst van de provincie.

Vergelijkbare toekomstbeelden bij de gebieden

Bronnen

Menu

Een herder in een oranje hesje drijft met een border collie een kudde schapen over een bospad in herfstkleuren.

Gebieden van de provincie Utrecht

Bronnen

In tegenstelling tot het welbevinden en het voorzieningenniveau zijn de verschillen in toekomstbeelden tussen de negen gebieden beperkt. Inwoners maken zich in alle gebieden grotendeels zorgen over dezelfde onderwerpen, namelijk de woningmarkt, de kosten van het dagelijks leven en de manier waarop mensen met elkaar omgaan. Daarnaast zijn zij hoopvol over vergelijkbare ontwikkelingen, met name op het gebied van de woningmarkt en gezondheid en zorg. Ook vinden inwoners in alle gebieden vergelijkbare ruimtelijke opgaven belangrijk voor de toekomst van de provincie, zoals natuur en water en winkels voor dagelijkse boodschappen.

De regionale verschillen die wel zichtbaar zijn, zijn beperkt. Zo maken inwoners van de Utrechtse Venen en Oostelijke Vechtplassen zich relatief iets vaker zorgen over de woonomgeving en leefbaarheid. In de Utrechtse Heuvelrug worden natuur en water relatief vaak als ruimtelijke prioriteit genoemd, terwijl inwoners van de Utrechtse Waarden iets vaker het openbaar vervoer als prioriteit aanwijzen. Over het geheel genomen hebben inwoners van de negen gebieden echter een vergelijkbare blik op de toekomst van de provincie.

Vergelijkbare toekomstbeelden bij de gebieden

We hebben gevraagd naar de aanwezigheid van diverse voorzieningen in de woonomgeving en in hoeverre deze voorzieningen aansluiten op de behoefte, zoals toegankelijkheid, betaalbaarheid en diversiteit. De ervaren tekorten verschillen zowel naar type voorziening als naar gebied. Over het geheel genomen worden de grootste tekorten ervaren op het gebied van recreatie, cultuur en mobiliteit. Vooral evenementen, cultuurbezoek, horeca, natuur, openbaar vervoer en zwemwater worden in meerdere gebieden relatief vaak genoemd als onvoldoende beschikbaar. Tekorten aan winkels, zorgvoorzieningen, sportverenigingen, en fiets- en wandelroutes worden gemiddeld minder vaak genoemd, al zijn ook hiervoor duidelijke regionale verschillen zichtbaar. We noemen een aantal verschillen:

  • In de Utrechtse Venen vindt grofweg de helft van de inwoners dat er te weinig horeca, evenementen, cultuurvoorzieningen en openbaar vervoer beschikbaar is.

  • In de Utrechtse Waarden ligt de nadruk juist op een tekort aan natuur (zoals bos of heide, 42 procent), terwijl ook cultuurvoorzieningen, horeca en evenementen relatief vaak worden genoemd (respectievelijk 39, 37 en 35 procent).

  • In Oostelijke Vechtplassen missen inwoners natuur, winkels, cultuur en horeca (respectievelijk 39, 37, 36 en 31 procent).

  • Vijfheerenlanden onderscheidt zich doordat relatief veel inwoners een tekort ervaren aan openbaar vervoer, evenementen en cultuurvoorzieningen (respectievelijk 50, 47 en 45 procent).

  • De Utrechtse Heuvelrug laat weer een ander beeld zien: daar zijn inwoners relatief tevreden over de voorzieningen. Een relatief kleine groep vindt dat er te weinig natuur, groen in de woonomgeving en fiets- en wandelroutes zijn (respectievelijk 10, 12 en 10 procent). Inwoners hebben wel behoefte aan meer evenementen (35 procent) en cultuurvoorzieningen (32 procent).

Ervaren tekort in voorzieningen: verschillen tussen de gebieden

Brede welvaart per gebied – scoreklasse per leefaspect
Leefaspect Eemland Kromme
Rijnstreek		 Oostelijke
Vechtplassen		 Utrechtse
Heuvelrug		 Utrechtse
Venen		 Utrechtse
Waarden		 Vallei
Utrecht		 Veenweiden
de Meije		 Vijfheerenlanden
Financiële situatie (verschilt niet significant per gebied) 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 lager dan 7,0 7,0 tot 7,49 lager dan 7,0 lager dan 7,0 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49
Lichamelijke gezondheid 7,0 tot 7,49 lager dan 7,0 lager dan 7,0 7,0 tot 7,49 lager dan 7,0 lager dan 7,0 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 lager dan 7,0
Mentale gezondheid (verschilt niet significant per gebied) 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99
Werk/dag­besteding 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49
Vrije tijd 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 8,0 of hoger 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49
Opleidings­kansen (verschilt niet significant per gebied) 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99
Sociale contacten (verschilt niet significant per gebied) 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49
Woning 8,0 of hoger 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 8,0 of hoger 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 8,0 of hoger 8,0 of hoger 7,5 tot 7,99
Woon­omgeving 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 8,0 of hoger 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99
Veiligheid buurt 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49
Groen & natuur 8,0 of hoger 8,0 of hoger 7,5 tot 7,99 8,0 of hoger 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49
Milieu­kwaliteit 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49
Bereik­baarheid 8,0 of hoger 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 8,0 of hoger 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 8,0 of hoger 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99
Cultureel aanbod lager dan 7,0 lager dan 7,0 lager dan 7,0 7,0 tot 7,49 lager dan 7,0 lager dan 7,0 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 lager dan 7,0
Omgang in de buurt 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49 7,0 tot 7,49 7,5 tot 7,99 7,5 tot 7,99 7,0 tot 7,49

* Aspecten van het leven die niet significant verschillen per gebied.

  • ≥ 8,0
  • 7,5–7,99
  • 7,0–7,49
  • < 7,0

Figuur 4. Gemiddelde tevredenheid* over thema's binnen welbevinden, per gebied

*De tevredenheid is gemeten door een rapportcijfer te geven van 1 (zeer ontevreden) tot 10 (zeer tevreden).
Bron: Regionale analyse Brede Welvaart (Provincie Utrecht, 2025)

Het algemene welbevinden is opgebouwd uit een aantal onderliggende thema’s. Deze thema’s laten verschillen in tevredenheid zien, ook tussen de gebieden. Ieder gebied heeft een eigen profiel (zie figuur 4). We lichten een aantal resultaten uit:

  • In de Utrechtse Venen is binnen de thema’s het grootste verschil te zien tussen de hoogste en laagste score: het culturele aanbod scoort met een 5,4 aanzienlijk lager dan de andere thema’s, zoals de tevredenheid over de woning (7,8) en over de vrije tijd (7,7);

  • Het culturele aanbod en de lichamelijke gezondheid scoren als thema’s het laagst in alle gebieden. Bij de culturele voorzieningen is binnen de gebieden wat meer diversiteit te zien: van een 5,4 in de Utrechtse Venen tot een 7,3 in Veenweiden de Meije;

  • In de Eemland en de Utrechtse Heuvelrug worden de bereikbaarheid en het groen en natuur in de leefomgeving hoog gewaardeerd;

  • De tevredenheid over de milieukwaliteit in de leefomgeving, zoals lucht, geluid en geur, is het hoogst in de Utrechtse Heuvelrug en Vallei Utrecht. De laagste scores zien we terug in Vijfheerenlanden, de Oostelijke Vechtplassen en de Utrechtse Waarden, maar het gemiddelde ligt daar nog altijd boven de 7.

Wie woont in de gebieden?

De inwoners van de negen gebieden verschillen qua sociaal-demografische kenmerken slechts beperkt. De grootste verschillen betreffen de leeftijdsopbouw en de mate van stedelijkheid. Zo wonen in Utrechtse Venen en in Vallei Utrecht relatief veel jongeren van 18 tot 30 jaar, terwijl in Eemland juist een relatief hoog aandeel 65-plussers woont. De overige gebieden laten een minder uitgesproken leeftijdsprofiel zien.

Figuur 1. Leeftijdsopbouw per gebied van het Utrechts Programma Landelijk Gebied

Figuur 2. Vertrouwen in gemeente per gebied van het Utrechts Programma Landelijk Gebied

rapportcijfer > 7

Figuur 3. Welbevinden van inwoners, per gebied

Bron: Regionale analyse Brede Welvaart (Provincie Utrecht, 2025).   

In alle negen gebieden geeft een meerderheid van de inwoners een 7 of hoger aan hun algemene welbevinden, ofwel de ervaren brede welvaart. Dit varieert van ongeveer 61 procent in de Utrechtse Waarden tot bijna 78 procent in Vallei Utrecht. Ook Veenweiden de Meije en Utrechtse Heuvelrug kennen een relatief hoog aandeel tevreden inwoners. De verschillen tussen de gebieden zijn beperkt, maar laten zien dat het algemene welbevinden niet overal even hoog is.

Welbevinden in alle gebieden hoog, maar verschillen tussen thema’s

Bron: Regionale analyse Brede Welvaart (Provincie Utrecht, 2025).   

Hoewel inwoners van de gebieden op veel sociaal-demografische aspecten vergelijkbaar zijn, bestaan er duidelijke verschillen in vertrouwen. Vooral het vertrouwen in de gemeente en in andere mensen varieert tussen de gebieden. In de Oostelijke Vechtplassen en de Utrechtse Venen geeft meer dan de helft van de inwoners aan geen of weinig vertrouwen te hebben in de gemeente. Ook het gevoel van verbondenheid met de provincie Utrecht verschilt. Dit is het hoogst in Kromme Rijnsteek (67 procent) en het laagst in Utrechtse Venen (40 procent).

Andere thema’s, zoals de ervaren grip op het leven, de verbondenheid met de buurt, met de woonplaats en met Nederland, en het vertrouwen in de Rijksoverheid zijn daarentegen in alle gebieden grotendeels vergelijkbaar.

Vertrouwen verschilt tussen gebieden

Bron: Regionale analyse Brede Welvaart (Provincie Utrecht, 2025).   

Special - Gebieden van de provincie Utrecht

Brede welvaart kan niet alleen verschillend verdeeld zijn tussen groepen mensen, maar ook tussen gebieden of regio’s. De kwaliteit van de leefomgeving, de bereikbaarheid van voorzieningen, het landschap en de sociale samenhang zijn immers niet overal hetzelfde. Daarom wordt in deze special beschreven hoe inwoners in de negen gebieden van het Utrechts Programma Landelijk Gebied (UPLG)1 hun brede welvaart ervaren. Hiermee ontstaat een beeld van de overeenkomsten en verschillen tussen de gebieden en de thema's die daar spelen.

Kaart 1. Negen gebieden van de provincie Utrecht

De gebieden van de Provincie Utrecht zijn de negen gebiedsgerichte werkgebieden van het Utrechts Programma Landelijk Gebied (UPLG). Binnen deze gebieden werken provincie, gemeenten, waterschappen, terreinbeheerders, agrariërs en andere partners samen aan de toekomst van het landelijk gebied. De gebiedsindeling is gebaseerd op landschappelijke kenmerken, natuurlijke grenzen en de ligging van Natura 2000-gebieden. Hierdoor kan elk gebied werken aan een aanpak die aansluit bij de eigen opgaven rond natuur, water, landbouw en klimaat. De stedelijke gebieden Utrecht en Amersfoort worden in deze analyse buiten beschouwing gelaten.

Negen gebieden in de Provincie Utrecht

  • Vertrouwen is niet gelijk verdeeld: vooral het vertrouwen in de gemeente en in andere mensen verschilt tussen de gebieden.

  • Gebieden hebben ieder een eigen profiel van de ervaren brede welvaart: de grootste verschillen hebben betrekking op de tevredenheid met de leefomgeving en de aansluiting van voorzieningen op de behoeften van inwoners.

  • Toekomstbeelden verschillen nauwelijks: inwoners delen grotendeels dezelfde zorgen, hoop en prioriteiten voor de toekomst van de provincie en samenleving.

Magazines van de provincie Utrecht

Hier vind je de magazines die de provincie Utrecht publiceert. Daarin kun je, in woord én beeld, zien aan welke opgaven we werken. Elke dag weer. Zo balanceren we samen tussen groen en groei.
Volledig scherm