16.
VOORUITBLIK 2019


Het UtrechtLab blijft zich in 2019 verder ontwikkelen als platform voor innovatie- en transitievragen. In 2019 wil het UtrechtLab meer werk maken van onze aanjaagfunctie tot vernieuwing. Dat betekent een meer proactief UtrechtLab met een eigen aanbod aan activiteiten die de vernieuwingen bij de provincie versnellen en tot een hoger niveau brengen.

Het aanbod

Het aanbod ontstaat via de volgende sporen:

  1. Specifieke aandacht voor het versterken van het strategisch vermogen van de organisatie;
  2. Experimenteren met organisatieleren, om daarmee de hele organisatie te versterken;
  3. Een aanbod aan vrij toegankelijke activiteiten die inspelen op vernieuwingen en verbeteringen van de provincie.

1. Versterking strategisch vermogen

Een goed ontwikkeld strategisch vermogen is juist in turbulente tijden van groot belang. Verder kijken dan het hier en nu. Het UtrechtLab kijkt vooruit en ondersteunt de organisatie om tijdig voor te bereiden op de opgaven en uitdagingen in de toekomst door:


Het Utrechtse strategennetwerk

Dit netwerk houdt zich bezig met de toekomstige opgaven van de provincie. Het netwerk komt periodiek bij elkaar en laat bijvoorbeeld verdiepende toekomstverkenningen uitvoeren, die aansluiten op de 'Visie 2050' en 'de Staat van Utrecht'. Het netwerk draagt zorg voor de vertaling van de verkenningen naar het heden en actualiseert toekomstvisies door deze te monitoren en daar op aan te passen.


Strategische (transitie)opgaven

Bijdragen aan meer grote, provinciale strategische (transitie)opgaven. Het UtrechtLab heeft in 2018 bijgedragen aan een aantal strategische (transitie)opgaven en wil dat ook gaan doen voor Mobiliteit en bereikbaarheid, Gezonde leefomgeving, gebiedsontwikkelingen en een nauwere betrokkenheid bij de Omgevingswet.


De digitale toekomst

Het UtrechtLab ondersteunt verkenning van de digitale toekomst door bijvoorbeeld het (mede) organiseren van lezingen, masterclasses e.d. over digitalisering. Wij ondersteunen met name op het niet technologische vlak; bij het aanzwengelen van de discussie, alertheid voor de digitale toekomst binnen de organisatie en bij de vertaalslag naar de toepassingen door het primaire proces.


Ruimtelijk ontwerp

Ruimtelijk ontwerp is een veelzijdige en verbindende manier van werken waarbij gezamenlijk keuzes kunnen worden verduidelijkt, mogelijkheden en kansen worden ontdekt en ontwikkelingen in concrete gebieden verkend. De inzet van ruimtelijk ontwerp helpt bij het uitwerken van de grote maatschappelijke opgaven waar Utrecht voor staat. Ruimtelijk ontwerp biedt met ateliers, schetssessies en presentaties werkvormen die uitnodigen tot samenwerking, uitwisseling en synthese. Ook in UtrechtLab komen inhoud en proces samen. Ruimtelijk ontwerp en UtrechtLab zijn daarmee complementaire instrumenten die elkaar over en weer kunnen versterken. Enerzijds kunnen sessies van het OntwerpLab met ruimtelijk ontwerp worden verrijkt. Anderzijds kunnen ontwerpactiviteiten plaatsvinden in de ruimten van en met begeleiding door UtrechtLab. Juist deze wisselwerking vergroot het strategisch vermogen van de provincie.

Het doel is om medewerkers te ondersteunen met ruimtelijk ontwerp. Dat is maatwerk op verschillende intensiteit niveaus; van een inloopspreekuur om te sparren, brainstormen over een concrete vraag, een atelier van een halve/hele dag tot een laboratorium van een paar weken of maanden om echt goed na te denken over toekomstige ontwikkelingen en behoeften.


Ambitie en uitdaging

De klassieke bureaucratische organisatie, de service-organisatie en de netwerkorganisatie binnen de provincie aanspreken en verbinden met elkaar in het UtrechtLab. Met als doel om samenwerking te bevorderen. In 2019 maken we graag een start hiermee.

2. Versterken van het organisatieleren

Het vermogen om te leren als organisatie versterkt het strategisch vermogen van de organisatie en zorgt dat de organisatie snel en flexibel kan reageren op veranderingen in vraagstukken en werkwijzen vanuit de omgeving.

Het UtrechtLab gaat verder met het stimuleren van het delen van kennis en ervaring en wil hierin een stap verder zetten. Het gaat er om dat de organisatie haar werkwijzen en denkwijzen aanpast door het leerproces. Het UtrechtLab gaat in 2019 op verschillende manieren experimenteren met organisatieleren om dat doel te bereiken.


Empowerment van voorlopers in duurzame verandering via het 'Frontrunners in stewardship' programma van Nijenrode.


Leerlijn/ leergroep met een gerichte adviesopdracht naast een leeropdracht. Verschillende werkvormen worden ingezet zoals masterclasses, reflectie- en evaluatiebijeenkomsten en het werken aan een advies over het aanpassen van werkwijzen op basis van de opgedane ervaringen. Op dit moment wordt nog onderzocht welke onderwerpen zich voor deze aanpak lenen.


Masterclasses en werksessies met vervolgactiviteiten zoals bijvoorbeeld de werksessie 'Hoe innovatief zijn wij?' (door prof.dr. Albert Meijer). Of bijvoorbeeld door het aanbieden van een training over het gebruik van big data in de praktijk voor beleidsmedewerkers met daaraan gekoppeld een aantal eigen praktijkopdrachten.


Coördinatie van de inzet van nieuwe, innovatieve instrumenten.

Samen met collega’s uit de organisatie wordt verkend op welke manier een aantal vernieuwende instrumenten in de provincie ingevoerd kan worden. Het Utrecht Lab kan een faciliterende en coördinerende rol spelen (centraal punt voor de inkoop/inzet van een instrument om het gebruik te stimuleren, gebruikers met elkaar in contact te brengen en ook wildgroei/concurrentie met elkaar te voorkomen). Denk bijvoorbeeld aan futuring workshops van 'Monnik' en PRIP (provinciaal initiatieven platform). PRIP is een methode waarmee een integraal vraagstuk besproken wordt door vakinhoudelijke deskundigen onder strakke gespreksleiding. Na één uur overleg ligt het oordeel op tafel en wordt een besluit genomen.

3. Aanbod aan vrij toegankelijke activiteiten

Het UtrechtLab biedt in 2019 een aantal activiteiten met een vernieuwend en open karakter aan waaraan iedereen kan deelnemen. De filosofie hier achter is dat vernieuwers en verbeteraars overal in de organisatie zitten. Daar willen we meer gebruik van maken door vrij toegankelijke innovatie activiteiten aan te bieden. In 2019 willen we experimenteren met de volgende activiteiten.


Challenges (24 uurs) gericht op een concreet vraagstuk. In korte tijd strijden teams in diverse samenstellingen tegen elkaar om een concreet vraagstuk op effectieve en vernieuwende wijze op te lossen. Besluitvormers kiezen het beste team en laten de bedachte oplossing uitvoeren. Een leuke manier van werken die vooral zorgt voor focus en korte doorlooptijden.


HR Lab. In dit Lab over HR en organisatieontwikkelingsvraagstukken kan enerzijds HR en het management ideeën toetsen met belangstellenden, in cocreatie plannen ontwikkelen e.d.. Anderzijds kunnen ook medewerkers zelf HR onderwerpen agenderen en uitwerken met belangstellenden in het HR Lab.


Open vraag bijeenkomsten waarin een vraag vanuit de organisatie centraal staat en iedereen die mee wil, mee kan denken. Gezamenlijk wordt er een antwoord en een oplossing gevonden op de vraag.


Het Utrecht Lab vertrouwt er op hiermee samen met collega’s binnen en buiten de organisatie, weer een flinke stap te zetten naar een meer strategische en vernieuwende Provincie Utrecht.